Mantarlara Dikkat!

İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü, açıktan toplanan mantarların tüketilmemesi, doğadan toplanan mantar yendikten sonra bulantı, kusma, ishal ve benzeri zehirlenme belirtilerinden birinin ortaya çıkması halinde ise en yakın sağlık kuruluşuna başvurulması uyarısında bulundu.

İl Sağlık Müdürlüğü`nden yapılan yazılı açıklamada, tedavi maliyetleri oldukça yüksek olan, yüksek ölüm riski bulunan, ancak toksin düzeyi düşük vakalarda tedavi şansı olan mantar zehirlenmelerinden korunmanın mümkün olduğu kaydedildi.

Özellikle Kuzey ve Batı Anadolu bölgeleri başta olmak üzere Türkiye`de bol miktarda yetişen yabani mantarların vatandaşlar tarafından toplanarak besin kaynağı olarak tüketildiği belirtilen açıklamada, ayrıca bu tür mantarların semt pazarlarında da satışa sunulduğuna işaret edildi.

Doğada kendiliğinden yetişen bu mantarların bir kısmının zehirsiz olduğu, ancak çok zehirli türleri de bulunduğu vurgulanan açıklamada, "Zehirli olanlarla olmayanları birbirinden ayırmak mümkün değildir. Mantarlardan zehirlenme ve ölüm sayısı göz önüne alındığında olayın ciddiyeti anlaşılmaktadır" denildi.

Açıklamada, İstanbul`da en fazla zehirlenme yapan mantar türünün "köy göçüren (aminita pantherina)" olduğu ve bunun "zeytin", "kükürtlü", "çörek" ve "deli mantar" gibi çeşitleri bulunduğu ifade edildi.

Zehirli mantarların türlerine göre zehirlenme tablosunun değiştiğine dikkat çekilen açıklamada, şöyle denildi:

"Bazı zehirli mantarlar doğrudan sinir sistemi üzerine etki eder, zehirlenme hali 3 dakika ile 3 saat arasında görülebilir. Zamanında müdahale edilmezse hasta kalp veya solunum durmasıyla ölür. Bazı mantarlar da karaciğer üzerine toksik etkilidir. Bu türlerde zehirlenme 6-15 saat içerisinde görülür ve yüzde 70 oranında ölüme neden olur. Zehirli mantarların bir kısmı da hemoliz yapar, yani kanı eritir. Bu tür zehirlenmelerde rahatsızlıklar 24 saat sonra ortaya çıkar ve yüzde 20 öldürücüdür."

     -BELİRTİLER, UYARILAR-

Açıklamada, zehirlenen kişilerde mantar cinsine göre değişen bulantı, kusma, sulu veya kanlı ishal, karın ağrısı, adale krampları, terleme, gözyaşı ve tükürük ifrazatında çoğalma, görmede bulanıklık, baş dönmesi, dikkatte dağılma, sendeleme, ruhsal değişiklik, hareketlerde zorluk, uyuklama hali, uyanıkken hayal görme, tansiyon düşüklüğü, şiddetli ağrı, bayılma, nöbet ve koma gibi belirtiler görüldüğü kaydedilerek, "Doğadan toplanan mantar yendikten sonra bulantı, kusma, ishal ve benzeri zehirlenme belirtilerinden biri ortaya çıkarsa derhal en yakın sağlık kuruluşlarına başvurulmalıdır" denildi.

İyi bir gıda maddesi olmasına karşın sağlıklı üretilmeyen ve ambalajlanmayan mantarların satın alınmaması ve yenilmemesi gerektiği vurgulanan açıklamada, şu uyarılarda bulunuldu:

"Açıktan toplanan mantarlar tüketilmemelidir. Sağlık sorunları ve zehirlenmelerle ile ilgili olarak, 24 saat ücretsiz hizmet veren Sağlık Bakanlığı Ulusal Zehir Merkezi`nin 114 numaralı telefonu aranmalı. Zehirlenme belirtilerinden herhangi biri ortaya çıktığında ya da şüphelenildiğinde 112 Acil Sağlık Hizmetlerine bağlı ambulanslar aranarak, yardım istenmelidir. Vatandaşlar kaynağı belli olmayan, ambalajsız ve güvenilirliğinden emin olamadıkları hiçbir besin maddesini tüketmemeli."

Açıklamada, mantar yoluyla zehirlenme vakalarında öncelikli Dr. Lütfi Kırdar Kartal, Haydarpaşa Numune, Şişli Etfal, Haseki, İstanbul, Göztepe ve Okmeydanı eğitim ve araştırma hastaneleri ile üniversite hastanelerine başvurulması istendi.